Legalloyd Blog - Commerciële contracten - de impact van corona op de plain vanilla overeenkomsten

Commerciële contracten - de impact van corona op de plain vanilla overeenkomsten


Dit is een overzicht van de vragen en antwoorden die we de afgelopen weken hebben verzameld over commerciële contracten zoals de algemene voorwaarden, productieovereenkomsten, distributie, bemiddeling, agentuur, etc.

Hieronder geven we een overzicht (met tips!) over hoe je hiermee om kunt gaan.

 

Wat kan ik nu doen?

  • Kijk kritisch naar je eigen contractuele verplichtingen. Zijn er bepaalde afspraken die je niet meer kunt nakomen?  Probeer dan na te denken over redelijke oplossingen en overleg indien nodig met je wederpartij. Kan je slechts een deel van je contracten nakomen? Denk dan na over welke contracten je voorrang geeft. Let hierbij goed op de afspraken die je in de contracten hebt gemaakt.
  • Denk na over je supply chain. Misschien zijn er buitenlandse regels van toepassing op verschillende delen van de supply chain. Bekijk dit en ga na wat voor invloed dit kan hebben op de nakoming van het contract. Als het virus gevolgen heeft voor jouw supply chain, denk dan na over alternatieve oplossingen.
  • Bekijk of je verzekeraar (de effecten van) het virus dekt.
  • Ga na welke rechten je hebt en hoe je deze rechten kunt beschermen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een aanmaning die je moet versturen voordat sprake is van overmacht.
  • Houd precies bij welke invloed het virus heeft op de uitoefening van jouw bedrijf, dit kan later bij een eventueel geschil van pas komen. Realiseer je ook dat communicatie richting een wederpartij later gebruikt kan worden bij een eventueel geschil. Verder is het raadzaam om te checken hoe de geschillenbeslechting is geregeld in je contracten.
  • Sta bij eventuele maatregelen die je neemt stil bij de gevolgen die deze maatregelen hebben op je relatie met je wederpartij. Als jij je hard opstelt richting je wederpartij, wordt het lastiger om samen tot een gezamenlijke oplossing voor jullie problemen te komen.
  • Denk na over andere gevolgen van het virus, zoals reputatieschade. Als je nu je werknemers of wederpartijen slecht behandelt, kan dit later gevolgen hebben. Houd daarnaast rekening met commerciële risico’s, zoals faillissementen van wederpartijen.
  • Treed op tijd met je wederpartijen in overleg, zodat jullie gezamenlijk tot een oplossing kunnen komen.

Welke gevolgen heeft corona voor mijn contracten?

Het virus kan juridische en economische gevolgen hebben op je contracten, voorbeelden zijn verstoring van je supply chain, reisbeperkingen en onrust op jouw markt. Het is allereerst verstandig om te kijken naar jouw bestaande/toekomstige contracten en algemene voorwaarden. Partijen kunnen worstelen met het nakomen van hun verplichtingen of proberen onder hun verplichtingen uit te komen. Of partijen inderdaad hun afspraken niet hoeven na te komen of het contract kunnen beëindigen, hangt af van de afspraken in het contract en de omstandigheden van het geval.

Je moet bij bestaande contracten zowel denken aan rechten die in het contract zijn opgenomen (bijvoorbeeld overmacht en bepalingen over “belangrijke negatieve veranderingen” (ook: material adverse changes of MAC Clausule)), als aan wettelijke regelingen (zoals de niet-toerekenbare tekortkoming en onvoorziene omstandigheden). Hier komen we later in deze blog op terug.
Als je nu bezig bent met het uitonderhandelen van een contract, kan het verstandig zijn om extra bepalingen op te nemen ter bescherming tegen de gevolgen van het virus. Bijvoorbeeld: mogelijkheden om in bepaalde omstandigheden de prijzen te wijzigen, een specifieke overmachtsbepaling of een instap/afkooprecht bij niet-nakoming.

Kunnen de partijen een overeenkomst beëindigen vanwege corona?

Het antwoord op deze vraag hangt af van de feiten en omstandigheden en van de afspraken in het contract. Hieronder een overzicht van de opties die partijen hebben in dit geval.

  • Overmacht. Bij overmacht hoeft een partij zijn verplichtingen niet meer na te komen als dit buiten zijn schuld niet meer kan/van hem gevraagd kan worden. Bij overmacht kan het contract worden aangepast of beëindigd zonder dat deze partij hier aansprakelijk voor is. Een beroep overmacht is ook mogelijk als partijen dit niet hebben opgenomen in hun overeenkomst. Als er een overmachtsbepaling in de overeenkomst is opgenomen gaat deze bepaling echter voor. In een overmachtsbepaling kunnen ook de gevallen waarin sprake is van overmacht worden afgesproken.
    Als een partij een beroep doet op overmacht, moet er dus eerst naar de overmachtsbepaling worden gekeken. Wellicht staat in die bepaling dat er sprake is van overmacht bij een pandemie.
  • De MAC clausule. In zo’n bepaling wordt bepaald dat bij een dergelijke verandering een partij de overeenkomst mag beëindigen. Zo’n bepaling kan je niet zomaar inroepen, dit mag alleen in extreme gevallen. Het is een last resort. De coronacrisis is op zichzelf in principe geen ‘material adverse change’. Als de crisis echter zeer ernstige gevolgen heeft voor een bepaalde partij, dan kan er wel sprake van zijn.
  • Niet-toerekenbare tekortkoming en onvoorziene omstandigheden. Dit kunnen partijen inroepen als na ondertekening van het contract, buiten de schuld van de partijen, omstandigheden ontstaan die het nakomen van een verplichting onmogelijk maken. Partijen kunnen hier ook een beroep op doen als nakoming in redelijkheid niet meer van een partij gevraagd kan worden.
    Bij een beroep op een niet-toerekenbare tekortkoming of onvoorziene omstandigheden is het altijd de vraag of de omstandigheden voor rekening van een van de partijen dient te komen. Of iets voor de rekening van een van de partijen komt, hangt af van de afspraken in het contract en de omstandigheden van het geval.

Waar moet ik nog meer op letten?

  • Mogelijk moet je een contract heronderhandelen met je wederpartij, omdat er bijvoorbeeld nieuwe regels zijn voor import en export of omdat er reisbeperkingen zijn opgelegd. Controleer goed of dit het geval is.
  • Ga na of je bepaalde garanties hebt afgegeven aan andere partijen. In sommige contracten is opgenomen dat je garandeert dat er geen contracten zijn waarbij je niet nakomt. Ga hierover in overleg met je wederpartij. Voor contracten die je nog niet getekend hebt, is het nu wellicht niet verstandig om een dergelijke garantie af te geven. Je kunt overleggen met je wederpartij over een alternatieve garantie.
  • Veel landen vaardigen nu extra regels uit om de verspreiding van het virus in te dammen. Dit kan ervoor zorgen dat bepaalde bepaling in je contract ongeldig of niet meer afdwingbaar is. Treed hierover in overleg met je wederpartij en pas dergelijke bepalingen aan.
  • Bedenk of je schadevergoeding wilt vorderen als een partij niet nakomt. Vaak is het wenselijker om nakoming te vorderen of in overleg te treden over een oplossing.
  • Door de huidige situatie kunnen de wisselkoersen erg fluctueren, waardoor de afgesproken prijzen veranderen. Hou hier rekening mee en probeer dit te voorkomen door hier een bepaling over op te nemen in je contracten.

Legalloyd denkt graag met je mee als je vragen hebt over de gevolgen van corona op jouw commerciële contracten. Dus heb je vragen? Neem vooral contact op.